NDO-begeleiding: de juiste methode, omvang en beoordeling

NDO-begeleiding: de juiste methode, omvang en beoordeling

Niet-destructief onderzoek (NDO) is onmisbaar om laskwaliteit aan te tonen, maar het is geen doel op zich. De methode moet passen bij het materiaal en de te verwachten fouten, de omvang bij de norm en het risico, en de resultaten moeten beoordeeld worden door iemand die de context kent. DEHAAS biedt onafhankelijke NDO-begeleiding aan bedrijven in staalbouw, machinebouw, scheepsbouw, procesindustrie en drukapparatuur in heel Nederland.

  • VT, PT, MT, UT en RT
  • Omvang passend bij norm en risico
  • Aansturing van NDO-partijen
  • Beoordeling tegen ISO 5817

Wij voeren zelf geen NDO uit en verkopen geen onderzoeksuren. Juist daardoor kunnen wij zuiver adviseren over wat er onderzocht moet worden, door wie, en wat de uitkomsten werkelijk betekenen voor uw product en uw opdrachtgever.

Waarom onafhankelijke NDO-begeleiding

NDO-bedrijven zijn goed in het uitvoeren van onderzoek, maar de keuzes eromheen liggen bij u als fabrikant: welke methode, welk percentage, op welk moment en tegen welke acceptatiecriteria. Wie die keuzes aan de uitvoerende partij overlaat, betaalt al snel voor onderzoek dat niets toevoegt, of mist juist onderzoek dat de norm wel vereist.

Als onafhankelijke partij vertaalt DEHAAS de eisen uit normen en contracten naar een concreet keuringsplan. Wij bewaken dat het onderzoek doet wat het moet doen: aantonen dat uw laswerk voldoet, tegen aanvaardbare kosten en zonder verrassingen bij de eindafname.

De juiste methode kiezen

Elke NDO-methode heeft een eigen toepassingsgebied. Visueel onderzoek (VT) volgens ISO 17637 is altijd de basis. Penetrant onderzoek (PT) en magnetisch onderzoek (MT) vinden oppervlaktefouten, waarbij MT alleen op ferromagnetisch materiaal werkt. Ultrasoon onderzoek (UT) en radiografisch onderzoek (RT) kijken in het volume van de las en vinden inwendige fouten zoals bindingsfouten en insluitsels.

De keuze hangt af van materiaal, dikte, lasvorm, bereikbaarheid en het soort fout dat u verwacht. In ons kennisbankartikel over het kiezen van een NDO-methode leest u de afwegingen. Wij leggen de keuze per lasnaad vast, zodat er geen discussie ontstaat.

Omvang en moment van onderzoek bepalen

Hoeveel er onderzocht moet worden volgt uit de norm en het risico. EN 1090-2 koppelt de omvang van aanvullend NDO aan de uitvoeringsklasse en het type verbinding, bij drukapparatuur bepalen de PED-categorie en de geharmoniseerde normen het beproevingsregime, en opdrachtgevers stellen daar vaak eigen eisen bovenop.

Ook het moment telt. Bij hogere staalsoorten moet er een wachttijd zitten tussen lassen en onderzoek in verband met waterstofscheuren, en onderzoek hoort plaats te vinden voordat lassen onbereikbaar worden door conservering of montage. Wij leggen omvang, momenten en hold points vast in een keuringsplan dat aansluit op uw productieplanning.

NDO-partijen aansturen

Het uitvoerende onderzoek besteden wij namens u uit aan gekwalificeerde NDO-bedrijven, met personeel dat gecertificeerd is volgens ISO 9712 in de juiste methode en sector. Wij vragen offertes op, vergelijken die inhoudelijk en maken duidelijke afspraken over procedures, acceptatiecriteria, rapportagevorm en planning.

Tijdens de uitvoering zijn wij het aanspreekpunt. Wij zorgen dat de onderzoeker de juiste informatie krijgt, dat het onderzoek op het afgesproken moment plaatsvindt en dat afwijkende bevindingen direct bij de juiste mensen terechtkomen. Zo verliest uw productie geen tijd aan wachten of aan onderzoek dat overgedaan moet worden.

Resultaten beoordelen in de juiste context

Een NDO-rapport vol indicaties zegt op zichzelf weinig. Een indicatie is pas een fout als hij buiten de acceptatiecriteria valt, bijvoorbeeld die van ISO 5817 niveau B, C of D, en een fout is pas een probleem als hij gevolgen heeft voor de functie van de verbinding. Die beoordeling vraagt lastechnische kennis, geen checklist.

DEHAAS beoordeelt de resultaten in samenhang met norm, tekening en belasting, als onderdeel van onze bredere lasinspectie en QA/QC. Wij adviseren of een indicatie geaccepteerd kan worden, gerepareerd moet worden of nader onderzoek vraagt, en onderbouwen dat schriftelijk richting uw opdrachtgever.

Van bevinding naar oplossing

Bij een afkeur stopt ons werk niet. Wij achterhalen de oorzaak van de fout, van verkeerde parameters tot vochtige toevoegmaterialen, en stellen een reparatieprocedure op die het probleem oplost zonder nieuwe schade te introduceren. Na reparatie bepalen wij welk heronderzoek nodig is en of de omvang van het onderzoek op andere lassen uitgebreid moet worden.

Terugkerende bevindingen vertalen wij naar structurele verbeteringen in uw lasproces. Meer over veelvoorkomende fouten en hun oorzaken leest u in ons artikel over het herkennen van lasfouten. Zo daalt het afkeurpercentage en daarmee ook uw onderzoekskosten.

Veelgestelde vragen

Er bestaat geen beste methode. VT is altijd de basis, PT en MT vinden oppervlaktefouten, UT en RT vinden inwendige fouten. De juiste keuze hangt af van materiaal, dikte, lasvorm, bereikbaarheid en het soort fout dat u verwacht. Vaak is een combinatie het meest zinvol.

Dat volgt uit de norm en het contract. EN 1090-2 koppelt de omvang aan de uitvoeringsklasse en het type verbinding, bij drukapparatuur bepalen PED-categorie en normen het regime. Wij rekenen dit per project uit en leggen het vast in een keuringsplan.

NDO-personeel hoort gecertificeerd te zijn volgens ISO 9712, in de juiste methode en de juiste sector. Wij controleren de certificaten van de ingezette onderzoekers voordat het onderzoek begint.

Dan beoordelen wij eerst of de indicatie werkelijk buiten de acceptatiecriteria valt. Is reparatie nodig, dan stellen wij een reparatieprocedure op, begeleiden de uitvoering en bepalen het benodigde heronderzoek. Ook kijken wij naar de oorzaak, zodat de fout niet terugkeert.

Heeft u een lastechnische vraag?

Stel uw eerste vraag aan de DEHAAS Welding & Quality Assistant, laat uw situatie beoordelen door een specialist, of bel direct.

WhatsApp