Scheepsbouw

In de scheepsbouw wordt laswerk in hoog tempo en in grote hoeveelheden uitgevoerd, vaak in secties die bij verschillende bedrijven worden gebouwd en later worden samengevoegd. De kwaliteitsborging draait daardoor om twee dingen: procedures die door het klassebureau zijn goedgekeurd, en maatvastheid van secties die elders moeten passen.

Goedkeuring van procedures door het klassebureau
Scheepsbouwstaal graad A tot EH36 en hoger
Vervorming en maatvoering van secties beheersen
Inspectie op de werf en bij sectiebouwers

Stel uw technische vraag Bel 06 29 72 37 91

DEHAAS ondersteunt werven, sectiebouwers en toeleveranciers bij kwalificatie, laskwaliteitsborging en inspectie, en treedt op als lastechnisch aanspreekpunt richting de surveyor.

Klassebureau en materiaal

Scheepsbouwstaal wordt geleverd in graden die door het klassebureau zijn goedgekeurd: A, B, D en E voor normale sterkte, AH tot EH36 en hoger voor hogere sterkte. De letter geeft de kerftaaiheidseis aan, het getal de rekgrens. Die staalsoorten mogen alleen van gecertificeerde walserijen komen, met een certificaat dat door het bureau is geaccepteerd.

Hetzelfde geldt voor toevoegmateriaal: dat moet voor de betreffende staalgraad door het klassebureau zijn goedgekeurd en gebruikt worden binnen de voorwaarden van die goedkeuring. Een op zichzelf uitstekende draad zonder klassegoedkeuring is in dit kader niet bruikbaar.

Procedures en lassers

Lasprocedures worden gekwalificeerd volgens de regels van het klassebureau, die grotendeels aansluiten op ISO 15614-1 maar met eigen aanvullingen, bijvoorbeeld op het gebied van beproeving en van het bereik dat een kwalificatie dekt. Meestal moet de surveyor het proefstuk bijwonen of het rapport goedkeuren.

Lasserskwalificaties lopen doorgaans via ISO 9606-1 met klasse-erkenning. Bij werk dat bij sectiebouwers wordt uitbesteed is een veelgemaakte fout dat de kwalificaties van die onderaannemer niet vooraf zijn gecontroleerd, waardoor complete secties achteraf ter discussie staan.

Vervorming en maatvoering

Dunne plaatvelden met stijvers zijn bij uitstek gevoelig voor vervorming: krimp van de lassen trekt het veld krom en veroorzaakt bolling tussen de stijvers. Klassebureaus hanteren toleranties voor die vlakheid, en overschrijding betekent rechtzetten met warmte, wat weer eigen risico's meebrengt.

Beheersing zit in lasvolgorde, in de keuze voor eenzijdig lassen met keerstrip of gemechaniseerd lassen, en in een a-hoogte die niet groter is dan nodig. Zie lasvervorming beperken.

Inspectie in de keten

Omdat secties bij verschillende partijen ontstaan, is inspectie bij de bron de enige manier om samenvoegingsproblemen te voorkomen. Dat betekent controle van procedures en kwalificaties vooraf, bezoeken tijdens de bouw en maatcontrole voordat een sectie wordt verscheept.

DEHAAS voert die inspecties uit namens werf of opdrachtgever, ook bij buitenlandse sectiebouwers, met rapportage in het Engels. Zie vendor inspectie.

Veelgestelde vragen

In Nederland en Noordwest-Europa vooral Lloyd's Register, Bureau Veritas, DNV en ABS. Elk heeft eigen regels voor materiaal, procedures en lassers. Werkt u voor meerdere bureaus, houd dan per bureau bij welke kwalificaties zijn erkend.

E staat voor de hoogste kerftaaiheidsklasse in de reeks A, B, D, E, H voor higher strength en 36 voor een minimale rekgrens van 355 N/mm2. Het is scheepsbouwstaal met hogere sterkte en goede taaiheid bij lage temperatuur.

Nee. Klassebureaus schrijven percentages voor per lastype en per locatie in het schip, met meer onderzoek op kritische naden zoals in het dek en de huid, en minder op secundaire constructies. Dat wordt vastgelegd in een NDO-plan dat door het bureau wordt goedgekeurd.

Ja. Wij voeren inspecties uit bij toeleveranciers in binnen- en buitenland, beoordelen hun procedures en kwalificaties vooraf en zijn aanwezig bij hold points volgens het inspectieplan.